Uluslararası deniz taşımacılığından kaynaklanan sera gazı emisyonlarını azaltmaya yönelik küresel karbon fiyatlandırması girişimi yeniden gündemde. Avrupa Birliği üyesi ülkeler, Birleşmiş Milletler Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO) bünyesinde gerçekleştirilecek.

müzakerelerde, küresel bir karbon fiyatlandırma mekanizmasının hayata geçirilmesi yönündeki desteklerini sürdürme kararı aldı. Ancak bu girişimin, özellikle ABD ile yeni bir görüş ayrılığına yol açması bekleniyor. 

Geçtiğimiz yıl IMO’ da yapılan görüşmelerde, küresel karbon fiyatlandırmasına ilişkin karar bir yıl ertelenmişti. Dönemin ABD yönetimi, söz konusu uygulamaya sert şekilde karşı çıkmış; karbon fiyatlandırmasını destekleyen ülkelere yönelik yaptırım ve vize kısıtlamaları uygulanabileceğini açıklamıştı. Bu nedenle taraflar ortak bir uzlaşmaya varamamış ve konu ileri bir tarihe bırakılmıştı.

Buna rağmen Avrupa Birliği geri adım atmış değil. Reuters tarafından görülen AB müzakere
pozisyonuna göre, üye ülkeler IMO gündeminden karbon fiyatlandırması konusunun
çıkarılmasına yönelik tüm girişimlere karşı çıkacak. Bununla birlikte AB, daha geniş uluslararası destek sağlanabilmesi amacıyla mevcut karbon fiyatlandırması modelinde belirli
değişikliklerin değerlendirilmesine de açık olduğunu belirtiyor.

Öte yandan küresel denizcilik sektörünün önemli aktörleri karbon fiyatlandırması konusunda ortak bir görüşe sahip değil. Liberya, Panama ve Marshall Adaları gibi dünyanın en büyük
gemi siciline sahip ülkeleri ile Suudi Arabistan merkezli tanker işletmecisi Bahri’nin de aralarında bulunduğu sektör temsilcileri, mevcut karbon fiyatlandırması modeline verilen desteğin giderek azaldığını savunarak IMO üyelerini alternatif politika araçlarını
değerlendirmeye çağırdı.

Geçen yıl gerçekleştirilen IMO oylamasında 57 ülke karbon fiyatlandırmasının ertelenmesi yönünde oy kullanırken, 49 ülke ise uygulamanın kabul edilmesini desteklemişti. Destek veren ülkeler arasında Avrupa Birliği üyeleri, Brezilya ve iklim değişikliğinden en fazla etkilenen küçük ada devletleri yer alıyordu. Çin ile birlikte birçok büyük denizcilik ülkesi ise erteleme yönünde oy kullandı.

Karbon fiyatlandırması tartışmaları Avrupa Birliği içinde de görüş ayrılıklarını beraberinde getiriyor. Geçtiğimiz yıl Yunanistan ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi, güçlü denizcilik sektörlerini gerekçe göstererek AB’nin ortak pozisyonuna destek vermemişti. Son hazırlanan müzakere pozisyonunda ise Yunanistan, Malta ve İtalya metni onaylamazken, karar AB içerisinde güçlendirilmiş çoğunluk yöntemiyle kabul edildi.