Avrupa Komisyonu, revize edilmiş Avrupa Sürdürülebilirlik Raporlama Standartlarını (ESRS) ve CSRD kapsamı dışında kalan küçük işletmeler için gönüllü sürdürülebilirlik raporlama standardını resmi olarak kabul etti.

 

Revize edilen ESRS’ler, 1 Ocak 2027 ve sonrasında başlayan mali yıllar için uygulanacak. İsteyen şirketler ise 2026 mali yılı itibarıyla erken uygulamaya geçebilecek. Standartlar ayrıca, AB dışındaki ana şirketlere sahip gruplar için hazırlanacak ESRS-TC (Third Country Standards) çalışmalarının da temelini oluşturacak.

 

Yeni düzenleme, Omnibus I sadeleştirme paketi kapsamında raporlama yükünü azaltmayı hedefliyor.

📌 Başlıca değişiklikler

  • Zorunlu veri noktaları %60'ın üzerinde azaltıldı.
  • Toplam raporlama veri noktalarında %70'in üzerinde sadeleştirme yapıldı.
  • Şirketlerin raporlama maliyetlerinde %30'dan fazla azalma hedefleniyor.
  • CSRD kapsamı dışında kalan şirketler için ilk kez ortak bir gönüllü sürdürülebilirlik raporlama standardı yayımlandı.

Bununla birlikte aşağıdaki temel ilkeler korunuyor:

 

• Double Materiality (Çifte Önemlilik) yaklaşımı korunmaya devam ediyor.
• Finansal etkilerin (anticipated financial effects) açıklanması zorunluluğu korunuyor. Ancak bu açıklamalar için geçiş süresi 2031 yılına uzatıldı.
• “Fair Presentation” ilkesi korunarak raporların yalnızca bir uyum kontrol listesi değil, yatırımcılar için gerçekten karar almaya yardımcı bilgi sunması hedefleniyor.
• Çalışan ücretlerinin yalnızca yasal asgari ücretle değil, ILO yaşam ücreti (LivingWage) yaklaşımı çerçevesinde değerlendirilmesi gerekliliği muhafaza ediliyor.

Ancak ilk versiyona göre önemli değişiklikler de var

 

Komisyon, bazı alanlarda EFRAG’ın teknik tavsiyelerinden ayrıldı.

• GHG emisyon hesaplama sınırlarında şirketlere çok daha fazla esneklik tanındı. Artık finansal kontrol, operasyonel kontrol veya özkaynak payı (equity share) yöntemlerinden herhangi biri tercih edilebilecek. Bu durum şirketler arası karşılaştırılabilirliği azaltabilir ve organizasyonel sınırların farklı şekillerde belirlenmesine yol açabilir.
• İkincil mikroplastiklere (secondary microplastics) ilişkin raporlama gerekliliği kaldırıldı. Böylece raporlama yalnızca kasıtlı olarak üretilen mikroplastiklerikapsayacak.
• İnsan hakları ihlalleri konusunda açıklama yükümlülüğü de daraltıldı. Şirketler artık tüm şikâyetleri değil, yalnızca kendi değerlendirmelerine göre doğrulanmış veya mahkeme kararlarıyla kesinleşmiş vakaları raporlayabilecek.

Süreç henüz tamamlanmadı

 

Revize ESRS’ler ve gönüllü raporlama standardı şimdi Avrupa Parlamentosu ve AB Konseyi’nin inceleme sürecine gönderildi.

 

İki aylık (gerektiğinde dört aya kadar uzatılabilecek) inceleme sürecinde herhangi bir itiraz gelmemesi halinde düzenleme AB Resmî Gazetesi’nde yayımlanarak yürürlüğe girecek.